Thần Thoại Bắc Âu – Neil Gaiman – Dòng Thời Gian Vùng Đất Bắc Âu

“Với Thần Thoại Bắc Âu, Gaiman đã vào vai người hát rong bên đống lửa mời chào chúng ta ngồi nghe ông kể chuyện trong một đêm đông lạnh giá. Lúc thì ta sẽ bật cười, lúc sẽ lại sửng sốt ngỡ ngàng trước những câu chuyện ông kể”

Financial Times

Thần Thoại là sản phẩm quan trọng luôn xuất hiện trong mọi nền văn hóa của nhân loại. Thần thoại luôn tạo ra một thế giới phản ánh cảm giác, sự hiểu biết về thời đại sinh ra nó. Thời đại của những vị thần, của các nhân vật được sùng bái hoặc có quan hệ nguồn gốc với các vị thần. Về các thế hệ xuất hiện trong thời gian ban đầu, tham gia trực tiếp hoặc gián tiếp vào việc tạo lập thế giới cũng như việc tạo lập nên những nhân tố của nó – thiên nhiên và văn hóa. Chính nét độc đáo của thần thoại này mà, Neil Gaiman, bằng tài năng xuất chúng và tình yêu sâu sắc dành cho thần thoại của một vùng đất lạnh giá với những đêm đông dài thật dài và những ngày hè vô tận, đã thổi một hơi thở mới vào Thần Thoại Bắc Âu. Ông đã xâu chuỗi những mẫu chuyện nhỏ thành một hành trình liền mạch, mê say và cuốn hút.

Trước thưở sơ khai và sau đó

Thưở ban đầu thế giới trong vùng đất Bắc Âu không có gì tồn tại cả – không đất, không trời, không sao, không trăng. Nghe có vẻ hoang sơ và lạnh lẽo nhưng sự thật thế giới được tạo ra từ băng và lửa. Gồm vùng đất băng giá Niflheim và vùng đất rực lửa Muspell. Giữa hai vùng đất này là Ginnungagap – khoảng trống nơi không có gì sinh sống. Ở Ginnungagap, lửa của Muspell đã làm băng của Niflheim thành người khổng lồ đầu tiên Ymir và con bò khổng lồ Audhumbla. Ymir sống nhờ sữa của con bò này. Con bò Audhumbla liếm băng tạo thành vị thần đầu tiên Buri cha của Bor, và Bor là cha của ba Aesir đầu tiên: Odin, Vili và Ve. Ymir là người cả nam và cả nữ, từ Ymir tộc người khổng lồ được sinh ra. Sau đó các con của Bor là Odin, Vili và Ve giết Ymir và dùng xác Ymir xây dựng thế giới.

Trái Đất là một dĩa dẹt đặt trên cành của cây thế giới Yggdrasil. Asgard, nơi các vị thần sinh sống, nằm ở trung tâm đĩa. Con đường duy nhất dẫn đến Asgard là cầu vồng. Các người khổng lồ sống ở Jotunheim (nghĩa là “vùng đất của người khổng lồ”). Người chết đến một nơi lạnh lẽo và tối tăm gọi là Niflheim do Hel, con gái của Loki cai trị. Đâu đó ở phương Nam là vùng Muspell rực lửa, nơi các người khổng lồ lửa sinh sống. Các vùng đất siêu nhiên khác là Alfheim – vương quốc của các tiên ánh sáng, Nidavellir (hay còn gọi là Svartalfheim) – vương quốc của người lùn. Giữa Asgard và Niflheim là Midgard, nơi con người sinh sống. Vanaheim, nơi ở của tộc vanir. Tộc Aesir và tộc Vanir đều là thần, gắn kết bởi những giao ước hòa bình, và rất nhiều thần Vanir cũng sống ở Asgasd cùng các thần Aesir.

Và cái rễ cuối cùng đâm xuống một dòng suối nơi các thần Aesir sống ở Asgard. Nơi các thần họp mặt trước khi trận chiến Ragnarok nổ ra, giếng đó được gọi là Urd. Cái giếng này được chăm sóc bởi ba chị em: nữ thần Norn “thần số mệnh”, nàng Verdandi “đang trở thành”– nàng là hiện tại, người cuối cùng là nàng Skuld “điều được định đoạt”– người trông coi tương lai. Còn rất nhiều thần số mệnh khác, không chỉ có ba thần này. Nhưng họ là người định đoạt số phận bên giếng Urd.

Ragnarok: Định mệnh cuối cùng của các thần

Tất cả vùng đất Bắc Âu đều tin tưởng rằng sẽ tới một ngày tất cả các thần ở Valhalla và Nifleheim, dân cư Jotunheim, Alfheim, Midgard cùng nhà cửa sẽ bị hủy diệt. Ngày tận thế đó sẽ có điềm báo trước. Thoạt tiên sẽ có ba mùa đông liên tiếp. Tuyết sẽ rơi phủ kín bốn góc trời, sương lạnh gió thổi cắt da cắt thịt, luôn luôn có bão tố, mặt trời trở nên tối tăm. Tiếp theo là ba mùa đông nữa. Trong suốt ba mùa đông này, chiến tranh bùng ra khắp nơi. Trái đất sẽ kinh hoàng mà rung lên, biển động, sóng thần dâng cao ập tới, thiên đàng xẻ làm đôi, người chết như rạ, làm mồi cho những con đại bàng. Con sói Fenrir bấy giờ sẽ bứt đứt dây xích, con rắn Midgard ngoi lên khỏi đại dương. Loki cũng mở được xích trói, gia nhập vào đám chống lại các thần dưới quyền lãnh đạo của Surtur. Đằng trước và đằng sau họ lửa chảy ngút trời. Họ phi ngựa qua cầu vồng Bifrost. Họ vẫn thẳng tiến tới mặt trận Vigard, nơi đó đã có con sói Fenrir, con rắn Midgard, Loki cùng bộ hạ của Tử thần Hel và những người Khổng Lồ miền Băng Giá.
Thần Heimdall bấy giờ mới đứng lên thổi chiếc tù và Giallar để triệu tập các thần cùng các vị anh hùng ra ứng chiến. Thoạt thần Odin xông vào đánh con sói Fenrir nhưng bị bại. Con trai thần Odin là Vidar hạ được con sói. Thần Thor thì giết được con rắn Midgard, nhưng ngay sau đó lăn ra chết vì bị nọc độc của rắn phun vào người. Loki và Heimdall quyết một mất một còn nhưng rốt cuộc cả hai cùng mạng vong.

Sau đó, đấng Thượng Đế Toàn Năng sẽ lập một thiên đàng mới, một trái đất mới. Tất cả đều từ lòng đại dương mà ra. Trái đất mới này sẽ kết đầy hoa trái, người không phải nhọc công chăm sóc. Sẽ không có tàn ác và khổ đau, để thần thánh và loài người sống chan hòa hạnh phúc với nhau.

Một kết thúc rất thỏa mãn người đọc, kết thúc viên mãn cho con người có cuộc sống đầy mơ ước. Thần thoại là những câu chuyện kể tưởng tượng nhưng đầy tính chân thật thông qua các nhân vật trong thần thoại. Chính vì nó chân thật, nên thần thoại đã xây dựng được nền văn hóa ở mỗi nước. Khiến nó trở thành một nét riêng ở mỗi dân tộc.

Tác giả: Lương Nguyễn Xuân An – Nguồn: Văn học 365

(*) Bản quyền bài viết thuộc về VH365. Khi chia sẻ, cần phải trích dẫn nguồn đầy đủ tên tác giả và nguồn

Đam mê Văn Học – Gửi bài viết TẠI ĐÂY